From the Yiddish "Forvorts"
Here in New York, we‘ve seen a steady stream of coverage about the Siyum Hashas celebration held at Metlife stadium this past week — marking the completion of the seven-year cycle of daf yomi, daily Talmud study.
Here in New York, we‘ve seen a steady stream of coverage about the Siyum Hashas celebration held at Metlife stadium this past week — marking the completion of the seven-year cycle of daf yomi, daily Talmud study.
In Jerusalem, the event was marked with a special celebration for English speakers. The audience there was considerably smaller but in the middle of the program – between the words of Torah and blessings by prominent rabbis - something unexpected occurred, connected to my own family.
My sister, Eydl, lives in the city of Tzfat, in northern Israel, with her husband, Chaim, where they raised seven children and now have thirteen grandchildren. Sadly, Chaim suffers from ALS, a progressive nervous system disease that affects nerve cells in the brain and spinal cord, causing loss of muscle control and total paralysis, although the mind is still alert. Today, Chaim can only move his eyes.
Eydl has done everything possible to keep him alive: He’s now attached to a feeding tube and respirator, and his family, together with volunteers and paid assistants, care for him at home instead of a hospital or other institutional setting where he could easily contract a deadly infection. Thanks to Eydl’s selfless devotion and the help of her children, neighbors and workers, Chaim is, despite his ALS, in relatively good health.
Every day, Chaim’s Talmud study partner comes over and learns a page of the Talmud with him. This was why the family decided that it would be fitting for Chaim to attend the Siyum Hashas celebration in Jerusalem. Transporting him in his portable bed, with all his medical equipment, would have been very challenging (although he did attend all his children’s weddings) but it recently became easier after the family received a special large vehicle that has room for all the medical equipment. Thanks to the car, they were able to bring him to the Siyum. He was brought into the auditorium where he and his medical team stayed close to the door just in case they would need to suddenly take him outside.
The evening began with greetings and words of Torah from rabbis. Then, Rabbi Mordechai Kornfeld, announced that he would recite the mi sheberech, the prayer for healing the sick, and would pause in the middle of the prayer to allow people to insert their own list of names of ill relatives or acquaintances.
As he recited the prayer, Rabbi Kornfeld mentioned his mother’s name. Ten seconds later, to the complete surprise of my sister and her family, he suddenly whispered Chaim‘s name, Chaim Yitzchok ben Gittel. When he finished the prayer, the moderator of the event added: “Before I go further, I want to address a special point; that as I was approaching the lectern tonight I discovered that in this crowd there is a special person, Reb Chaim Yitzchok Reznik from Tzfat, who is an ALS patient and for seven and a half years he has been struggling tremendously with his health. Nevertheless, he so much wanted to join our siyum hashas and so he made the very complex journey, together with his medical team, to be here tonight. He himself is in the second cycle of learning the daf. He is seated next to the exit. I would appreciate if everybody gave him a standing ovation.”
Seeing the entire audience stand up, applaud and turn to Chaim brought tears to my eyes.
What mattered here was not a person’s health, or physical ability, or talent — but rather his spiritual determination, and the selfless support he receives from those around him, to help him live out his years with meaning, no matter what the limitations.
The original....
דאָ אין ניו־יאָרק האָט מען אַ גאַנצע וואָך געשריבן וועגן דעם ריזיקן עולם וואָס האָט זיך פֿאַרזאַמלט אינעם „מעטלײַף־סטאַדיאָן‟ צו פּראַווען דאָס פֿאַרענדיקן דעם זיבן־יאָריקן ציקל פֿון דף יומי, דעם טאָג־טעגלעכן גמרא־לערנען. און ס׳איז טאַקע געווען וואָס צו באַוווּנדערן: 90,000 ייִדן קומען זיך צונויף אין אַ סטאַדיאָן — נישט כּדי צו קוקן אַ פֿוטבאָל־מאַטש אָדער הערן אַ קאָנצערט, נאָר זיך צו פֿרייען מיטן לערנען תּורה.
אין ירושלים האָט מען אויך געפּראַוועט דעם סיום הש״ס מיט אַ ספּעציעלער פֿײַערונג פֿאַר ענגליש־רעדער. דאָרט איז דער עולם געווען קלענער אָבער אין מיטן פֿון דער פּראָגראַם — צווישן די דבֿרי־תּורה און ברכות פֿון אָנגעזעענע רבנים — איז פֿאָרגעקומען אַ גאָר אומגעריכטע זאַך וואָס האָט אַ שײַכות מיט מײַן אייגענער משפּחה.
מײַן שוועסטער, איידל, וווינט אין צפֿת מיט איר מאַן, חיים, וווּ זיי האָבן דערצויגן זיבן קינדער און האַלטן שוין בײַ דרײַצן אייניקלעך, קיין עין־הרע. צום באַדויערן לײַדט חיים פֿון „איי־על־עס‟, אַ פּראָגרעסיווע מחלה וואָס הרגעט צו ביסלעך אַוועק אַלע נערוון אינעם מוח און חוט־השדרה ביז דער פּאַציענט ווערט פּאַראַליזירט אין אַלע אבֿרים, כאָטש דער קאָפּ אַרבעט נאָך.
געוויינטלעך קען דער פּאַציענט מיט דער צײַט מער נישט עסן אָדער אָטעמען און ער גייט אויס. אין חיימס פֿאַל האָט איידל געטאָן אַלץ מעגלעך אים צו האַלטן בײַם לעבן: מע האָט אים אַרײַנגעשטעלט אַ שפּײַזרער; צוגעטשעפּעט אַן אָטעם־אַפּאַראַט; און די משפּחה, צוזאַמען מיט וואָלונטירן און באַצאָלטע אַסיסטענטן פּאַסן אויף אויף אים אין דער היים אַנשטאָט צו האַלטן אים אין אַ שפּיטאָל אָדער אַנדער אינסטיטוציע, וווּ ער וואָלט זיך גרינג געקענט אָנשטעקן מיט אַ טייטלעכער אינפֿעקציע. אַ דאַנק איידלס מסירת־נפֿש און דער הילף פֿון איר משפּחה, שכנים און אַרבעטער, איז חיים רעלאַטיוו געזונט.
דערצו קומט צו אים יעדן טאָג אַרײַן זײַן חבֿרותא לערנען מיט אים אַ בלאַט גמרא. טאַקע דערפֿאַר האָט די משפּחה באַשלאָסן אַז ס׳וואָלט געווען פּאַסיק אַז חיים זאָל פֿאָרן אויפֿן סיום־הש״ס אין ירושלים. הגם דאָס איבערפֿירן אים אין זײַן טראָגבעטל, מיט אַלע אַפּאַראַטן, וואָלט בדרך־כּלל געווען זייער שווער (כאָטש מע האָט אים אַזוי געפֿירט צו אַלע חתונות פֿון זײַנע קינדער) איז עס הײַיאָר געוואָרן אַ סך גרינגער ווײַל די משפּחה האָט לעצטנס באַקומען אַ ספּעציעלן גרויסן אויטאָ וואָס קען אַרײַננעמען די גאַנצע מעדיצינישע אויסשטאַטונג כּדי מע זאָל אים קענען פֿירן פֿון איין אָרט אויף אַ צווייטן. האָט מען אים טאַקע מיט יענעם אויטאָ געפֿירט אויפֿן סיום הש״ס. מע האָט אים אַרײַנגעבראַכט אין זאַל און געבליבן נאָענט צו דער טיר טאָמער דאַרף מען אים צוליב עפּעס אַ סיבה פּלוצלינג אַרויספֿירן.
ווי מע קען זען אויפֿן ווידעאָ פֿון דער אונטערנעמונג האָט זיך דער אָוונט אָנגעהויבן מיט באַגריסונגען און דבֿרי־תּורה פֿון רבנים, ווי ס׳פּאַסט פֿאַר אַזאַ יום־טובֿ. אין מיטן פֿון דער פּראָגראַם, בערך בײַ 1 שעה מיט 9 מינוט, אַנאָנסירט דער רעדנער, הרבֿ קאָרנפֿעלד, אַז מע וועט איצט מאַכן אַ מי שברך און ווער עס האָט אַ קראַנקן קרובֿ אָדער באַקאַנטן זאָל אַרײַנשטעלן דעם חולהס נאָמען דאָרט וווּ ער שטעלט זיך אָפּ. (בײַ אַ מי שברך זאָגט מען דעם פּאַציענטס ייִדישן נאָמען מיטן נאָמען פֿון דער מאַמען ווי, למשל, משה בן פֿייגע אָדער אסתּר בת לאה). בײַם זאָגן דער מי שברך האָט הרבֿ קאָרנפֿעלד אויסגערופֿן זײַן מאַמעס נאָמען, און מיט אַ 10 סעקונדעס שפּעטער, פּלוצלינג געשעפּשעט חיימס נאָמען, חיים יצחק בן גיטל.
גלײַך נאָך דעם האָט דער הויפּטרעדנער פֿון אָוונט פּלוצלינג געזאָגט: „איידער מיר גייען ווײַטער וויל איך אַרויסהייבן אַז ווען איך בין הײַנט צוגעקומען צום שטענדער האָב איך זיך דערוווּסט אַז דאָ אינעם עולם געפֿינט זיך אַ ספּעציעלער מענטש, ר׳ חיים יצחק רעזניק פֿון צפֿת, וואָס לײַדט פֿון ׳איי־על־עס׳ און במשך פֿון די לעצטע זיבן און אַ האַלב יאָר מוטשעט ער זיך מיט זײַן שווערן געזונט. פֿון דעסט וועגן האָט ער שטאַרק געוואָלט בײַזײַן אויפֿן סיום הש״ס און האָט דורכגעמאַכט די קאָמפּליצירטע רײַזע מיט זײַן גאַנצער מעדיצינישער מאַנשאַפֿט צו זײַן דאָ מיט אונדז הײַנט. ער אַליין איז שוין אינעם צווייטן ציקל פֿון ׳דף יומי׳. ער זיצט בײַם אַרײַנגאַנג, און איך וואָלט שטאַרק געוואָלט אַז מע זאָל אים געבן אַ שטייענדיקע אָוואַציע.‟ ווען איך האָב דערזען ווי דער גאַנצער עולם הייבט זיך אויף און דרייט זיך אויס צו חיימען מיט זייערע אַפּלאָדיסמענטן, און ווי די קאַמערע „זומירט אײַן‟, רוקט זיך נעענטער צו חיימען כּדי צו דערמעגלעכן אונדז צו זען חיימען אין זײַן בעטל, זענען מיר געשטאַנען טרערן אין די אויגן. ס‘איז געווען קלאר פֿון זײַנע ווערטער אַז דאָ גיט מען אָפּ כּבֿוד נישט ווי געזונט אַ מענטש איז אָדער ווי שטאַרק, ווי שיין אָדער ווי טאַלאַנטירט. דער עיקר איז דער גײַסטיקער כּוח פֿון אַ מענטשן, און דער מסירת־נפֿש פֿון זיינע קרובֿים, שכנים און אַרבעטער, אים צו העלפֿן זיך אויסלעבן ווי ווײַט מעגלעך, נישט געקוקט אויף זײַנע פֿיזישע באַגרענעצונגען.